نحوه دادن مغز به نوزاد: زمان مناسب، فواید و نکات ایمنی

مغزها یکی از بهترین و شناخته شده ترین مواد غذایی طبیعی هستند که اکثر مردم برای افزایش سلامت و ایمنی بدن خود مصرف می کنند. اما با توجه به پتانسیل آلرژی زایی آن ها، ممکن است در مورد دادن مغز به کودک خود نگرانی هایی داشته باشید.

در ادامه، فواید و عوارض جانبی مغزها برای نوزادان، همراه با سن مناسب و روش های معرفی مغز به کودک دلبندتان را بررسی خواهیم کرد.

آیا دادن مغز به نوزادان بی خطر است؟

مغزها معمولاً در صورت استفاده به روش های مناسب سن کودک، برای نوزادان بی خطر هستند. با این حال، با توجه به ماهیت آلرژی زای آن ها، متخصصان توصیه می کنند قبل از اضافه کردن مغز در دستورالعمل های غذایی نوزاد، با یک متخصص اطفال مشورت کنید. این امر به ویژه اگر کودک آلرژی غذایی دیگری دارد یا سابقه آلرژی در خانواده وجود دارد، اهمیت بیشتری پیدا می کند (1). برای نوزادان می توانید بادام هندی، گردو، فندق، پسته، پکان و بادام را در نظر بگیرید.

چه زمانی باید مغزها را به نوزادان معرفی کرد؟

برخلاف توصیه های قبلی، آکادمی اطفال آمریکا (AAP) توصیه می کند که غذاهای با پتانسیل آلرژی زایی بالا را بین چهار تا شش ماهگی به نوزادان معرفی کنید (2). بر اساس نظر متخصصان، معرفی زودهنگام غذاهای احتمالا آلرژی زا ممکن است به پیشگیری از آلرژی غذایی کمک کند (3). اگر در مورد دادن مغز به نوزادان از سنین پایین تردید دارید، حتماً نگرانی های خود را با پزشک یا ارائه دهنده خدمات بهداشتی خود در میان بگذارید.

روش های مناسب سن برای نحوه دادن مغز به نوزاد

پس از دریافت تایید پزشک اطفال، مغزها را به روش های مناسب سن کودک معرفی کنید. برای نوزادان کوچکی که به تازگی شروع به خوردن مواد جامد کرده اند، می توانید از مغزهای پودر شده که به شیر مادر یا شیرخشک اضافه شده اند، یا آرد مغزها برای تهیه کیک یا پنکیک استفاده کنید.

همچنین، می توانید پفک های حاوی مغز را که در غذاهای مایع مختلف مانند پوره یا شیر مادر حل شده اند، به کودک بدهید. هنگامی که کودک به طعم و قابلیت هضم مغزها عادت کرد، می توانید میان وعده های حاوی مغز مانند کره مغز صاف شده که روی یک تکه نان یا کراکر مالیده شده است، به او بدهید. از دادن گلوله های کره مغز، مغزهای خرد شده و کره مغز حاوی تکه های بزرگ اجتناب کنید، زیرا خطر خفگی دارند (4).

فواید تغذیه ای مغزها برای نوزادان

مغزها حاوی مواد مغذی هستند که می توانند به تغذیه، رشد، توسعه و پایداری بدن نوزاد کمک کنند. در ادامه برخی از فواید افزودن انواع مختلف مغز به رژیم غذایی کودک شما آورده شده است.

1. **مغزها غذاهای پرانرژی هستند.** یک چهارم فنجان بادام حدود 208 کیلوکالری، در حالی که بادام هندی و گردو به ترتیب 182 کیلوکالری و 166 کیلوکالری انرژی می دهند (5). مصرف بهینه انرژی برای رفع نیازهای رشد سریع نوزادان و کودکان نوپا ضروری است.

2. **مغزها حاوی مواد مغذی حیاتی هستند.** بادام، گردو و بادام هندی حاوی چربی های سالم و مواد مغذی مانند ویتامین E، کلسیم، آهن، روی، منیزیم و فولات (نوعی ویتامین B9 که در متابولیسم پروتئین و تولید گلبول های قرمز نقش دارد) هستند. این مواد می توانند از عملکردهای فیزیولوژیکی کودک، مانند رشد مغز و چشم، انتقال عصبی و عملکرد آنزیم ها حمایت کنند (6، 7).

3. **مغزها پروتئین گیاهی سالم و فیبر ارائه می دهند.** مصرف بهینه پروتئین مغز برای رشد کودک، تولید هورمون، عملکرد آنزیم ها و ترمیم سلولی ضروری است. به همین ترتیب، مصرف فیبر رژیمی برای عملکرد سالم روده و سلامت قوی دستگاه گوارش حیاتی است. تحقیقات نشان داده اند که سلامت خوب دستگاه گوارش برای یک سیستم ایمنی موثر ضروری است (8).

4. **مغزها دارای ترکیبات زیست فعال** مانند کاروتنوئیدها (رنگدانه های موجود در غذاهای گیاهی که به عنوان پیش ساز ویتامین A عمل کرده و از سلول ها در برابر آسیب محافظت می کنند)، پلی فنول ها (ترکیبات آنتی اکسیدانی طبیعی موجود در غذاهایی مانند میوه ها، سبزیجات، قهوه، چای و شراب)، فلاونوئیدها و ترکیبات فنولیک (مولکول های زیست فعال موجود در گیاهان که فواید سلامتی متعددی دارند) هستند. این مواد فیتوشیمیایی دارای اثرات آنتی اکسیدانی هستند که ممکن است سلامت طولانی مدت فرد را بهبود بخشند. رسوراترول یکی از این ترکیبات در پسته است که ممکن است خواص تعدیل کننده سیستم ایمنی (توانایی یک ماده در تقویت یا مهار عملکرد سیستم ایمنی) داشته باشد (9، 10). علاوه بر این، برخی مغزها حاوی فیتوسترول ها هستند که کلسترول را کاهش داده و سلامت قلب را حفظ می کنند (11).

احتیاط هایی که باید هنگام دادن مغز به نوزادان رعایت کرد

در ادامه برخی احتیاط های لازم برای اطمینان از مصرف ایمن مغزها در نوزادان آورده شده است:

1. معرفی مغزها را بر اساس سن کودک خود انجام دهید. با افزودن پودر مغز آسیاب شده یا کره مغز به غذاهای آشنا مانند فرنی یا ماست شروع کنید.

2. هنگام معرفی مغزها به نوزادان، “قاعده سه روز انتظار” را رعایت کنید. اطمینان حاصل کنید که در این دوره غذای جدید دیگری به کودک نمی دهید.

3. علائم و نشانه های ناراحتی یا واکنش آلرژیک را به دقت تحت نظر بگیرید. اگر کودک پس از مصرف مغزها ناراحت به نظر می رسد، فوراً غذا دادن را متوقف کنید. پس از یک هفته یا بیشتر، دوباره مغزها را به رژیم غذایی کودک معرفی کنید. اگر ناراحتی دوباره ظاهر شد یا ادامه یافت، با یک متخصص اطفال مشورت کنید.

4. همانطور که کودک با طعم و قابلیت هضم مغزها سازگار می شود، به تدریج مقدار آن را افزایش دهید.

5. آلرژی به مغزها شایع است، بنابراین دادن مغز به نوزادان را پس از مشورت با متخصص اطفال انجام دهید، به ویژه اگر کودک شما به غذاهای دیگر حساسیت دارد یا سابقه خانوادگی آلرژی به مغزهای درختی وجود دارد. بادام، بادام هندی، فندق، پکان، پسته و گردو بیشتر مستعد ایجاد آلرژی هستند (12).

6. واکنش های آلرژیک به مغزهای درختی در شدت از یک کودک به کودک دیگر متفاوت است. برخی از علائم آلرژی به مغزهای درختی که ممکن است در طول یک حمله آلرژی مشاهده کنید عبارتند از کهیر، ناراحتی شکمی، حالت تهوع، احتقان یا آبریزش بینی، مشکل در بلع، و خارش دهان و گلو. در موارد شدید، تنگی نفس ممکن است رخ دهد که منجر به وضعیتی بالقوه کشنده به نام آنافیلاکسی می شود (13). همچنین، طبق گفته کالج آمریکایی آلرژی، آسم و ایمونولوژی (ACAAI)، مغزهای درختی از جمله هشت غذای اصلی هستند که می توانند 90 درصد واکنش های آلرژیک را در حدود 4 تا 6 درصد کودکان ایجاد کنند.

7. اگر کودک شما به یک نوع مغز درختی آلرژی دارد، احتمال زیادی وجود دارد که به سایر غذاهایی که “مغز” نامیده می شوند، مانند بادام زمینی که یک حبوبات است، نیز آلرژی داشته باشد. در چنین مواردی، باید از دادن هر نوع مغز به کودک اجتناب کرده و به جای آن از گزینه های بدون مغز استفاده کنید (13). علاوه بر این، شما همچنین باید از سایر محصولات حاوی مغز، مانند روغن مغز، محصولات غذایی حاوی شیر مغز، و غذاهایی که ممکن است در طول فرآوری و تولید با مغزها آلوده شده باشند، اجتناب کنید.

8. اگر کودک شما آلرژی به مغز ندارد، می توانید روش های هیجان انگیز متعددی را برای افزودن مغزها به رژیم غذایی نوزاد یا کودک نوپای خود امتحان کنید. به عنوان مثال، می توانید پودر مغز را به سوپ یا فرنی کودک خود اضافه کنید یا نان با آرد مغز تهیه کنید. این روش های خلاقانه می توانند در معرفی نحوه دادن مغز به نوزاد کمک کننده باشند.

9. برای میان وعده کودک نوپا می توانید مغزهای خرد شده را به ماست یا سالاد اضافه کنید. از دادن مغز کامل به کودکان زیر پنج سال خودداری کنید (14).

10. شیر مغز، مانند شیر بادام، گزینه دیگری است که می توانید به عنوان بخشی از دستور پخت های مناسب برای نوزاد خود امتحان کنید.

دستور پخت های سالم و خوشمزه حاوی مغز برای نوزادان

در ادامه چند دستور پخت خوشمزه و آسان برای تهیه غذاهای حاوی مغز آورده شده است که می توانید به راحتی به کودک خود بدهید.

1. پوره سیب و گردوی بخارپز (6 ماهگی)

مواد لازم:

• ½ سیب (پوست کنده و بخارپز شده)
• ½ قاشق چای خوری گردو (بخارپز شده)
• شیر مادر یا شیرخشک (اختیاری)

نحوه آماده سازی:

1. سیب و گردوی بخارپز شده را با استفاده از مخلوط کن یا غذاساز به صورت یک پوره صاف و بدون گلوله درآورید.
2. پوره را داخل یک فنجان غذاخوری بریزید و غلظت پوره را با اضافه کردن مقداری شیر مادر یا شیرخشک تنظیم کنید.
3. پوره را فوراً به کودک بدهید یا آن را در یک ظرف دربسته در یخچال نگهداری کنید.

2. بلغور جو دو سر با بادام و توت فرنگی (8 ماهگی)

مواد لازم:

• 1½ فنجان آب
• ½ فنجان بلغور جو دو سر
• ¼ فنجان توت فرنگی (پوره شده)
• 1 قاشق چای خوری پودر بادام
• ½ قاشق چای خوری پودر جگری (اختیاری برای شیرینی)

نحوه آماده سازی:

1. بلغور جو دو سر را طبق دستورالعمل روی بسته با آب بپزید.
2. پس از آماده شدن بلغور جو دو سر، پوره توت فرنگی، پودر بادام و پودر جگری را اضافه کرده و همه مواد را خوب مخلوط کنید.
3. بلغور جو دو سر را داخل یک کاسه غذاخوری بریزید و به کودک بدهید.

3. ساندویچ کره بادام زمینی و مربا (10 ماهگی)

مواد لازم:

• 2 تکه نان تست (گوشه ها برداشته شود)
• 1 قاشق غذاخوری مربای آناناس (یا هر مربای دیگری که دوست دارید)
• 1 قاشق غذاخوری کره بادام زمینی صاف

نحوه آماده سازی:

1. روی یک تکه نان مربا و روی تکه دیگر کره بادام زمینی بمالید.
2. تکه ها را روی هم قرار دهید تا ساندویچ درست شود.
3. این ساندویچ حاوی کره مغز را به عنوان یک میان وعده سالم با قابلیت خودخوری به کودک بدهید تا تمرین کند.

4. اسموتی کاسه ای انبه و موز حاوی مغز (12 ماهگی)

مواد لازم:

• 1 فنجان شیر بادام
• ½ فنجان انبه یخ زده
• ½ فنجان موز یخ زده
• 1 قاشق چای خوری پودر بادام هندی و گردو

نحوه آماده سازی:

1. همه مواد را داخل مخلوط کن بریزید و مخلوط کنید تا یک اسموتی صاف و بدون گلوله به دست آید.
2. اسموتی را داخل یک کاسه سرو بریزید و بلافاصله به کودک بدهید.
3. همچنین، می توانید اسموتی را به مدت دو ساعت در فریزر قرار دهید تا به صورت سوربت تبدیل شود.

5. ماست با کره بادام زمینی (12 ماهگی)

مواد لازم:

• 1 فنجان ماست ساده
• 3 قاشق غذاخوری کره بادام زمینی، صاف یا ترد (بسته به ترجیح)
• ½ تا 1 قاشق چای خوری دارچین
• 2 تا 3 قاشق چای خوری شیره خرما
• 1 تا 2 قاشق غذاخوری هویج ریز رنده شده
• تاپینگ ها به دلخواه

نحوه آماده سازی:

1. ماست، کره بادام زمینی، دارچین و هویج رنده شده را در یک کاسه متوسط با هم ترکیب کنید.
2. هم بزنید تا صاف و یکدست شود.
3. در صورت تمایل شیرینی آن را با افزودن شیره خرما تنظیم کنید.
4. کاسه خود را با تاپینگ های دلخواه تزیین کنید.
5. بلافاصله سرو کنید یا در یک ظرف دربسته تا یک هفته در یخچال نگهداری کنید. قبل از سرو مجدد هم بزنید.

مغزها مملو از مواد مغذی ضروری و انرژی هستند که برای نوزادان و کودکان نوپا مفید می باشند. مغزها را به صورت پوره نرم یا شیر مغز به رژیم غذایی کودک خود اضافه کنید، زیرا مغزهای کامل ممکن است خطر خفگی داشته باشند. همچنین لازم است مطمئن شوید که کودک شما به یک یا چند نوع مغز درختی آلرژی ندارد. می توانید ابتدا مقادیر کمی از پوره یک نوع مغز را به کودک بدهید تا واکنش های آلرژیک را بررسی کنید. اگر کودک شما واکنش های آلرژیک به مغز نشان داد، از دادن محصولات حاوی مغز به او خودداری کنید و برچسب محصولات غذایی را برای اطمینان از عدم آلودگی متقاطع با مغزها در فرآیند تولید بررسی کنید. آشنایی با غذاهای پرکالری دیگر برای افزایش وزن سالم نیز می تواند مفید باشد.

منبع: اینجا